Skip to content

Tips en trucs
voor inbouwgeluid

Doe-het-zelvers kunnen heel goed zelf geluid installeren in hun woning. Hieronder vind je een aantal goede tips om over na te denken voordat je begint.

Steeds meer mensen kiezen ervoor om geluid te integreren in hun woning. Er zijn tegenwoordig dan ook een heleboel producten die speciaal gemaakt zijn voor inbouw, dus als je een beetje handig bent, kom je al een heel eind. Gelukkig is er voor ieder budget wel iets te vinden en je kunt vaak het meeste zelf doen, als je twee goede rechterhanden hebt. Hieronder volgen een paar tips van HiFi Klubben die je kunt gebruiken als uitgangspunt. 

Bereid jezelf goed voor en onderzoek je kamers

Het goede nieuws is dat je wettelijk gezien alles zelf mag doen, behalve dan de elektriciteit misschien. Laat alles wat met elektrische installaties te maken heeft over aan een professionele elektricien. Als je dat niet doet, kan het gevaarlijk zijn en je kunt zelfs juridisch aansprakelijk worden gesteld.

In het algemeen is het verstandig om met een vakman te praten voordat je de eerste gaten gaat boren. En HiFi Klubben kan ook geheel vrijblijvend even direct met je vakman overleggen. Hoe eerder je hulp en advies inwint, hoe beter.

Als je bijvoorbeeld luidsprekers in het plafond wilt installeren, moet je weten hoeveel ruimte je hebt en welke materialen er zijn gebruikt. Je kunt eventueel een spotje weghalen en kijken hoeveel ruimte er achter de gipsplaat zit. Dan weet je meteen of je genoeg ruimte hebt voor een backbox. Voor een inbouwluidspreker heb je meestal 10-15 cm ruimte nodig, dus voor de backbox heb je in het ideale geval 15-20 cm nodig – afhankelijk van het model. Op de plek waar de luidspreker komt te zitten, moet je in principe ook de isolatie weghalen.

BACKBOX — DE ONZICHTBARE
LUIDSPREKERBEHUIZING

Er zijn veel verhalen en misverstanden over wanneer en hoe je een backbox moet gebruiken. Hieronder leggen we het allemaal uit.
Meer informatie

Je moet dus van tevoren weten of je ook echt luidsprekers in de muren en plafonds kunt installeren. Als je plafond niet genoeg ruimte heeft en je wilt het niet verlagen, dan kun je plafondluidsprekers helaas wel vergeten. In plaats daarvan kun je kijken naar discrete oplossingen die je op het plafond kunt monteren.

En de luidspreker moet op de goede plek komen te zitten, wat afhangt van het model dat je kiest. Een goede vuistregel is dat de luidspreker op minstens 50 cm van de hoeken van je kamer moet komen, en als je een gerichte luidspreker hebt, moet die naar je luisterpositie wijzen.

Ga zorgvuldig te werk bij de montage. Het is heel belangrijk dat alles 100% luchtdicht is – sterker nog, dat is waarschijnlijk het allerbelangrijkste om goed geluid te krijgen. Er mogen geen openingen overblijven en de luidspreker en backbox moeten perfect op elkaar aansluiten. Als dat niet zo is, klinkt je bas als ‘pffff’ in plaats van ‘BOEM!’ – en daar zit je natuurlijk niet op te wachten.

Trek zo veel mogelijk loze leidingen (kabelleidingen)

Als je een huis bouwt of renoveert, moet je altijd rekening houden met loze leidingen – die zijn heel belangrijk als je later geluid wilt installeren. En als die leidingen er eenmaal liggen, dan ben je al een heel eind op weg. Leg er dus liever te veel dan te weinig. Dingen veranderen nu eenmaal en misschien heb je ze later in je leven nog nodig. Kijk ook of je alle leidingen samen kunt laten komen op een centraal punt waar je versterker en alle techniek kunnen staan. Als je eenmaal begint, is het vaak niet eens zo duur.

Als je voor loze leidingen gaat, let dan wel op de doorsnede. Die moet groot genoeg zijn voor alle kabels die je erdoorheen wilt trekken. HiFi Klubben adviseert buizen van 20 mm. En als je scherpe bochten in je buizen voorkomt, wordt het trekken van kabels veel eenvoudiger. Dus geen hoeken van 90 graden – dan is succes gegarandeerd.

Als je al meteen weet waar bijvoorbeeld je plafondluidspreker moet komen, trek de kabel dan direct van je techniekruimte naar de backbox en zorg ervoor dat je ongeveer een meter kabel in de gesloten backbox overhoudt. Noteer vervolgens waar de backbox zit, dan kun je later altijd nog een luidspreker monteren.

Feiten

  • Vochtisolatie

    Vochtisolatie is een soort membraan (meestal een doek van kunststof) die ervoor zorgt dat de warme lucht in een gebouw niet ontsnapt naar de muren of het dak. Als de warme binnenlucht in contact komt met de koude lucht van buiten kan er namelijk condens en vocht ontstaan – en dus ook schimmel of bijvoorbeeld houtrot.

    Vochtisolatie zit meestal op plekken waar isolatie en hout zitten – en dan aan de warmste kant. Vochtisolatie zit meestal niet tussen de verschillende etages of in binnenmuren, waar aan beide kanten warme lucht zit.

    Moderne huizen zijn goed geïsoleerd en dus moet de vochtisolatie goed afsluiten, zeker bij nieuwbouw. En daar moet je goed op letten als je gaten boort voor je luidsprekers! De vochtisolatie zit meestal een stukje achter de andere isolatie, en zie je daardoor niet direct zitten. Als je per ongeluk toch een gat maakt in de isolatie, is het belangrijk dat je dit weer herstelt. Daar kun je verschillende oplossingen en producten voor gebruiken. Wat het beste werkt, is afhankelijk van welke vochtisolatie er in jouw huis zit. Isolatietape is bijvoorbeeld heel gemakkelijk te gebruiken. Een inbouwluidspreker zit in een doosje – een backbox – waar je de kapotte vochtisolatie aan vast kunt tapen.

    Vochtschade is vaak een lastig probleem, en dus is het belangrijk dat je een vakman inschakelt als je twijfelt over wat je met je vochtisolatie kunt doen.

Kabels, kabels, kabels

Ook al wordt draadloos geluid steeds populairder, een bekabelde verbinding is nog steeds de beste en stabielste oplossing – ook voor geluid. Je kunt het beste kabels kiezen met een glad oppervlak en een wat stijvere constructie. Die zijn vaak beter voor inbouwprojecten en makkelijker door leidingen te trekken dan soepele kabels. En als ze de juiste afmetingen hebben, kun je heel lange kabels gebruiken. Wij installeren vaak kabels met een lengte van 35-40 meter, maar voor de meeste huizen is 20 meter voldoende.

Bij HiFi Klubben adviseren we meestal kabels met een dikte van 1,5 tot 2,5 vierkante millimeter. Dat werkt in negen van de tien gevallen. Tegenwoordig zijn de meeste kabels helemaal in orde en kun je zelfs relatief goedkope kabels gebruiken, als het maar echte luidsprekerkabels zijn, met de juiste dikte. Als je kabels te dun zijn neemt de weerstand toe naarmate ze langer worden, en dan krijg je een dun geluid zonder bas. Als je exclusieve en geavanceerde luidsprekers kiest, dan heb je betere kabels nodig en moet je ze zo kort mogelijk houden. Anders wordt de weerstand te hoog en verlies je de detaillering.

Hifi-geluid of achtergrondmuziek?

Als het om luidsprekers gaat, moet je ook beseffen dat er verschil is tussen hifi-geluid en achtergrondmuziek. Bij hifi-geluid zitten de luidsprekers vooral op oorhoogte in de muren, zodat je echt goed kunt luisteren. Plafondluidsprekers zijn daarentegen vooral bedoeld voor achtergrondmuziek. Je kunt het vergelijken met het licht van een leeslamp en van een inbouwspot. Dus denk goed na over wat je precies wilt.

Je hebt trouwens meer luidsprekers nodig dan je denkt. Vier luidsprekers van 300 euro per stuk klinken vaak beter dan twee van elk 600 euro. En let erop dat je ze zo plaatst dat je een goede spreiding in het geluid krijgt. Houd in gedachten dat een luidspreker een gebied van ongeveer 15 vierkante meter bestrijkt, natuurlijk afhankelijk van het formaat en de plaatsing. Als je een grotere kamer hebt, heb je meer luidsprekers nodig voor een gelijkmatige spreiding en verdeling van het geluid.

Houd ook rekening met de specifieke eigenschappen van de ruimte. De meeste badkamers, bijvoorbeeld, hebben ingebouwde ventilatie en spots, waardoor het moeilijk kan zijn om nog ruimte te vinden voor twee plafondluidsprekers. Je kunt dan bijvoorbeeld kiezen voor één stereoluidspreker, dan hoef je maar één gat te maken.

De versterker moet ook geschikt zijn voor het aantal luidsprekers dat hij moet aansturen. Je kunt luidsprekers in serie of parallel aansluiten, maar wij adviseren één set luidsprekers per versterker. De meeste luidsprekers zijn niet ontworpen voor heel veel luidsprekers, dan wordt de weerstand te groot. En dat is niet goed voor het geluid.

Als je toch meerdere luidsprekers wilt aansluiten, let dan goed op het type luidsprekers en versterker. Een Sonos Amp is bijvoorbeeld ontworpen voor twee luidsprekers, maar kan prima vier 8-ohm-luidsprekers aansturen – als ze parallel aan elkaar zijn gekoppeld. Als je echter een 4-ohm-luidspreker hebt, moet je een seriekoppeling maken – anders wordt de weerstand weer te laag, waardoor de versterker ‘op zijn tandvlees loopt’. Neem contact op met een vakman als je die richting op denkt – en kijk bijvoorbeeld naar een echte CI-versterker die bedoeld is om meerdere luidsprekers aan te sturen.

Alles staat of valt met je netwerk

Het is handig als je alles, netwerkapparatuur, versterkers, switch en dergelijke, in één ruimte hebt staan. Daarom hebben veel nieuwbouwhuizen een speciale techniekruimte. Maar die zit meestal aan een van de zijkanten van het huis. En als je daar je Wi-Fi-router neerzet, kan het zijn dat je aan de andere kant van het huis geen bereik hebt. Daarom adviseren wij je om netwerkkabels vanuit de techniekruimte door te trekken naar de rest van je huis. Bijvoorbeeld de woonkamer of andere kamers waar je bijvoorbeeld een TV wilt neerzetten. Dan krijg je een betere verbinding als je streamt naar je TV, je spelcomputer of je muziekinstallatie.

En als je niet overal een netwerkkabel naartoe kunt trekken, probeer dan in ieder geval om één netwerkkabel naar een centraal punt te leggen, waar je dan het toegangspunt voor je Wi-Fi maakt. Een gezin met twee kinderen heeft al behoorlijk wat netwerkverkeer, en dat zal in de toekomst alleen maar toenemen. Dus bespaar niet op je netwerk, Wi-Fi en bekabelde aansluitingen. Er zijn trouwens ook kwaliteitsverschillen tussen netwerkkabels, en je hebt echt niet overal de allerbeste en allerduurste nodig. Neem contact met ons op als je tips en advies nodig hebt.

En ‘last but not least’, let erop dat je overal genoeg stroom hebt. Het is echt heel irritant als je erachter komt dat je te weinig stopcontacten hebt, gewoon omdat je er niet goed over hebt nagedacht. Als je echt veel apparatuur hebt, kan het verstandig zijn om een elektricien in te schakelen die een aparte groep voor je audioapparatuur aanlegt. En als je nog vragen hebt, je bent altijd welkom bij HiFi Klubben – veel plezier met je project!

Gerelateerde artikelen